
Centrala Sterująca Urządzeniami Przeciwpożarowymi to urządzenie, które musi być niezawodne. Szereg norm i przepisów prawnych reguluje wszelkie kwestie dotyczące bezpieczeństwa stosowania CSUP, ponieważ mają za zadanie sterować układem od którego zależy bezpieczeństwo osób i mienia znajdującego się w budynku. Zastosowane w centralach technologie muszą przejść szereg testów, aby uzyskać wymagane świadectwa dopuszczenia i certyfikaty, dzięki czemu można powierzyć im sterowanie najważniejszym systemem ochrony, czyli systemem przeciwpożarowym.
Nowoczesne Centrale, takie jak Centrala FPM+ wykorzystują najnowsze rozwiązania technologiczne, również z zakresu automatyki. Moduły zaprojektowane do sterowania urządzeniami przeciwpożarowymi działają niezawodnie w najtrudniejszych warunkach. Dlaczego zatem nie wykorzystać ich do sterowania innymi systemami w budynku? Skoro monitorują i reagują na sytuacje awaryjne, można podłączyć do nich inne urządzenia, dzięki czemu pozostałe systemu będą działały spójnie i efektywnie.
Poniżej przedstawiamy trzy przykłady cywilnego zastosowania Centrali FPM+. Osoby zaangażowane w realizację omawianych poniżej budynków zdecydowały się najpierw na powierzenie Centrali FPM+ sterowania urządzeniami ppoż. W miarę poznawania możliwości i niezawodności zastosowanych w niej technologii, do funkcji przeciwpożarowych dochodziły kolejne. Wprowadzone innowacyjne rozwiązania działają bezawaryjnie do dzisiaj i zapewniają właścicielom budynków spokój, jaki daje niezawodność systemów zarządzanych przez Centralę FPM+.

Skład instalacji Centrali FPM+:
Jednym z naszych najciekawszych projektów było zarządzanie mostem obrotowym. Zadania, jakie powierzono Centrali FPM+ dotyczyły zarówno sterowania, jak i monitorowania tak ważnych elementów, jak szlabany przy wjeździe i wyjeździe na most, czy sygnalizację świetlną i tablice zmiennej treści. Do obwodu dołączono agregaty prądotwórcze i UPSy, żeby na bieżąco monitorować ich stan. Poza tym realizowane były wszelkie funkcje związane ze stanami alarmowymi, tj. wyzwalanie komunikatów z DSO poprzez wyjścia e.USP, stykowe monitorwowanie stanów DSO (awaria, tryb alarmowy, wyzwalnie komunikatu), monitorwanie przerwy w pętli światłowodowej poprzez wykorzystanie wyjść przekaźnikowych Moxy, wykorzystanie konwerterów światłowodowych w magistrali ELA-BUS oraz wykorzystanie wyjścia e.USP do zatrzymywania obrotu mostu.
Dzięki zastosowaniu jednej centrali sterującej i monitorującej zwiększyło się bezpieczeństwo i niezawodność funkcjonowania mostu nie tylko w sytuacjach krytycznych, ale również na co dzień. Monitorowanie stanu zasilania, sterowanie sekwencjami zamykania i otwierania elementów mostu oraz dbanie o komunikację z uczestnikami ruchu odbywa się płynnie i nie ma ryzyka konfliktu pomiędzy komunikatami z różnych urządzeń.
Skład instalacji Centrali FPM+:
Jednym z problemów, jaki udało się rozwiązać dzięki innowacyjnym technologiom zastosowanym w Centrali FPM+ jest sterowanie otwieraniem 17 wrót i 8 drzwi przeciwpowodziowych w jednej ze spalarni śmieci w południowej Polsce. Sterowanie wrotami i drzwiami realizowane jest za pomocą pulpitów sterowniczych przy wrotach i drzwiach. Przyciski z tych pulpitów podłączone są na wejścia sterowników wej/wyj, które w konfiguracji FPM+ powiązane są strefami z odpowiednimi wyjściami realizującymi sterowania. Możliwe jest zatem otwarcie i zamknięcie drzwi lokalnie z pulpitu sterowniczego. Dostępny jest również wyłącznik bezpieczeństwa (awaryjne zatrzymanie skrzydła).
%20(1).png)
Dodatkowo na bieżąco monitorowane są krańcówki skrzydeł i przetworniki ciśnienia (pomiar analogowy przedstawiany w pascalach). Przekaźniki wykorzystywane są nie tylko do sterowania skrzydłami, ale również załączania sygnalizatorów ostrzegawczych.
Wszystkie sygnały z Centrali FPM+ trafiają do systemu zarządzania budynkiem GEMOS, z poziomu którego również można sterować wrotami i drzwiami. Dodatkowo przez GEMOS realizowana jest analityka z kamer CCTV. Jeżeli kamera zainstalowana przy danych wrotach/drzwiach wykryje ruch, to proces zamykania jest przerywany, aby skrzydło nie stwarzało niebezpieczeństwa.
Skład instalacji Centrali FPM+:
W każdym budynku znajdują się urządzenia i systemy, z których podłączenie sygnałów stanowi nie lada wyzwanie dla każdego instalatora. Mogą to być sygnały z czujników zaniku faz, ograniczników przepięć, zasilaczy oraz przejmowania stykowego sygnałów z centrali sygnalizacji włamania i napadu. W naszym projekcie doszły do tego również pojedyncze bramy segmentowe i ażurowe. Każdy z tych sygnałów wymagałby osobnego sterowania i monitorowania, gdyby nie podłączenie ich wszystkich do Centrali FPM+, za pomocą której można monitorować na bieżąco stan każdego z nich.
Reasumując - rozwój technologiczny spowodował, że komponenty stworzone na potrzeby central sterujących urządzeniami przeciwpożarowymi, znane dotychczas z walki z ogniem i zagrożeniami z tym związanymi, stają się centralnymi mózgami dla systemów zarządzania miejską czy przemysłową infrastrukturą. Ich zdolność do skutecznego sterowania różnorodnymi aspektami życia miejskiego podkreśla nie tylko wszechstronność tych rozwiązań, ale także niewyczerpane możliwości kreowania inteligentnych, zintegrowanych technologii tzw. smart city.

Autor: Piotr Matuszewski
Dyrektor Produkcji w Ela-compil, szef działu FPM+.
Rzeczoznawca SITP, członek PIIB z uprawnieniami w specjalności telekomunikacyjnej, elektrycznej i elektroenergetycznej.
Ponad 25 lat doświadczenia w technicznej ochronie obiektów, autor projektów i publikacji branżowych, propagator BIM.

9 sierpnia 2023r. weszło w życie nowe rozporządzenie w sprawie uzgadniania projektu zagospodarowania działki lub terenu, projektu architektoniczno-budowlanego, projektu technicznego oraz projektu urządzenia przeciwpożarowego pod względem zgodności z wymaganiami ochrony przeciwpożarowej – Dz.U. z 2023r., nr 1563.
Rzeczoznawcy ppoż. (w przeciwieństwie do projektantów, którzy korzystać mogą z dobrodziejstwa podpisywania projektów poprzez profil zaufany) uzgodnienia elektronicznego dokonać mogą tylko i wyłącznie przy pomocy kwalifikowanego podpisu elektronicznego ze znacznikiem czasu.
Pomijając zamiłowanie ustawodawcy (?) do tabelek, które nic nie wnoszą – przygotowałem wzór karty, którą udostępniam do pobrania poniżej.
Pozwoliłem sobie na kilka drobnych żartów w treści wzoru karty – wypełniając ją fikcyjnymi danymi. Znajdź wszystkie żarty – życzę miłej zabawy! 🙂

Uwaga! Kartę uzgodnienia należy zapisać w pliku w formacie PDF i powinna być załączona do projektu.
Przypomnij swoim projektantom, że nazwa pliku powinna wyglądać następująco:
ZL_z (w przypadku zapisu w jednym pliku)
lub
ZL_x_z (w przypadku zapisu w więcej niż jednym pliku)
gdzie x oznacza kolejny numer pliku, a z oznacza datę sporządzenia pliku w formacie: rrrr.mm.dd (rrrr – rok; mm – miesiąc, dd – dzień)
Powyższe wynika z przepisu par. 2b ust. 4 i załącznika nr 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju z dnia 11 września 2020r. w sprawie zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. z 2022r., poz. 1679 – Obwieszczenie Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 12 lipca 2022r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Rozwoju w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego).
Kamil Kwosek
Jestem rzeczoznawcą ds zabezpieczeń przeciwpożarowych od 2005r. i autorem wielu publikacji na temat profilaktyki pożarowej. Na co dzień swoją wiedzą dzielę się na blogu: http://ippoz.pl/
